Ο Αμερικανός γκάνγκστερ (“American gangster”, φωτό από το περιδικό insomniac) είναι μια ταινία μεγάλη και απολαυστική. Σκηνοθετημένη από τον Ρίντλεϊ Σκοτ έχει ως θέμα τον Φρανκ Λούκας τον μαύρο βασιλιά της ηρωίνης στο Χάρλεμ των αρχών της δεκαετίας του 1970. Το σενάριο του υπογεγραμμένο από τον Στίβεν Ζάιλιαν βασίστηκε σε ένα εκτενές άρθρο του Μαρκ Τζέικομπσον και συνομιλία με τον Λούκας που δημοσιεύτηκε το 2000 στην εφημερίδα Τάιμς της Νέας Υόρκης.
Πρόκειται για μια κλασική μαφιόζικη ιστορία, βασισμένη σε πραγματικούς χαρακτήρες, μόνο που εδώ ο Νονός είναι μαύρος (όπως και στην πολύ καλή σειρά The Wire) και αντί για άριες της όπερας ακούει σόουλ και φανκ.
Ο Φρανκ Λούκας (καταπληκτικός ο Ντένζελ Ουάσιγκτον) κάνει πραγματικότητα το αμερικάνικο όνειρο καθώς από αλητάκι του δρόμου και σωματοφύλακας τοπικού μαφιόζου φτάνει να ελέγχει μια συμμορία-αυτοκρατορία με εκατοντάδες μέλη και ημερήσιο τζίρο της τάξης του ενός εκατομμυρίου δολαρίων. Ο Λούκας είναι μαζί σκληρός μαφιόζος, στοργικός γιός, προστατευτικός μεγάλος αδελφός, καλός σύζυγος και άριστος έμπορος.
Αντιλαμβάνεται πολύ γρήγορα τις ιδιαιτερότητες της αγοράς ηρωίνης και ακολουθεί την τακτική των μεγάλων νόμιμων εμπορικών αλυσίδων για να αυξήσει το μερίδιό του στην αγορά. Κόβει τους μεσάζοντες αγοράζοντας απευθείας από τον Ταϊλανδέζο παραγωγό και πετυχαίνει έτσι καλές τιμές αγοράς για άριστο προϊόν σταθερής ποιότητας. Λαδώνοντας, εξασφαλίζει ασφαλές μεταφορικό δίκτυο και στέλνει τόνους καθαρής ηρωίνης στη Νέα Υόρκη κρύβοντάς τα μέσα στα φέρετρα των αμερικανών στρατιωτών που σκοτώνονται στο Βιετνάμ. Μεταποιεί την καθαρή ηρωίνη σε υψηλής ποιότητας δόσεις, τους δίνει εμπορική ονομασία που να τις ξεχωρίζει από τον ανταγωνισμό και τις διοχετεύει στην αγορά μέσω δικού του δικτύου διανομής το οποίο ελέγχει με σιδηρά πυγμή και αγοράζοντας ισχυρούς συμμάχους και διεφθαρμένους αστυνομικούς.
Ο επίσης πάρα πολύ καλός Ράσελ Κρόου, παίζει το ρόλο του ψιλονευρικού, φτωχού πλην όμως τίμιου αστυνομικού που αντιλαμβάνεται σιγά σιγά τον ηγεμονικό ρόλο που κατέχει ο Λούκας στο οργανωμένο έγκλημα, κάτι το οποίο αγνοούν ή θέλουν να δείχνουν ότι αγνοούν συνάδελφοι και προϊστάμενοί του. Παράλληλα έχει να αντιμετωπίσει την φανερή έχθρα διεφθαρμένων συναδέλφων του και να βάλει σε τάξη και την προσωπική του ζωή που πάει από το κακό στο χειρότερο.
Η ταινία μιλά τελικά για την ίδια την αμερικανική κοινωνία και οικονομία και τις δομές εξουσίας που τη διαπερνούν παίρνοντας απλώς αφορμή από τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας ενός τμήματος αυτής ακριβώς της κοινωνίας και οικονομίας. Έχει λιγότερη βία από άλλες ταινίες του είδους, εξαιρετικά πλάνα, με τον Σκοτ να δίνει θαυμάσιες εικόνες της πόλης, των λαμπερών πάρτυ και κλαμπ αλλά και των σκοτεινών παλιών διαμερισμάτων όπου μεταποιείται, πωλείται και καταναλώνεται η άσπρη σκόνη. Το συνεργείο έκανε γυρίσματα σε 180 διαφορετικά μέρη στη Νέα Υόρκη μεταξύ των οποίων και σε παρατημένα διαμερίσματα αναβιώνοντας θαυμάσια την ατμόσφαιρα των δεκαετιών του 60 και του 70. Παίζει σίγουρα και για Όσκαρ, ό,τι και να σημαίνει αυτό. Παρακάτω το τρέιλερ.
