“Γόμορα”: Καλή αρχή και για το 2009

Η βραβευμένη στις Κάννες ταινία “Γόμορα” του ιταλού σκηνοθέτη Ματέο Γκαρόνε ήταν η ταινία με την οποία το παρόν (β)λόγιο άνοιξε το 2009. Και τι αρχή ήταν αυτή! Ο Γκαρόνε πήρε το ομότιτλο βιβλίο του Ρομπέρτο Σαβιάνο και έδειξε απλά και χωρίς περιστροφές πως δεν υπάρχει τίποτα τιμητικό, τίποτα ηθικό, τίποτα όμορφο ή έξυπνο και καμμία απολύτως μαγκιά στη μαφία. Σε αντίθεση με προγενέστερες ταινίες που παρουσίαζαν τους ιταλούς μαφιόζους ως περίπου προστάτες των αδυνάτων που δεσμεύονται από κώδικες τιμής η ταινία “Γόμορα” δείχνει με αφοπλιστική αμεσότητα το πραγματικό πρόσωπο της Καμόρα: μια μηχανή καταστροφής που διαλύει τον κοινωνικό ιστό, καταβροχθίζει φυσικούς και οικονομικούς πόρους, ληστεύει τους πολλούς, και παράγει χρήμα και εξουσία για τους λίγους.

Λένε πως ο Γκαρόνε στάθηκε πιο ήπιος από τον Σαβιάνο το βιβλίο του οποίου έχει πουλήσει εκατοντάδες χιλιάδες αντίτυπα και φέρεται ότι έχει θορυβήσει με την απήχησή του τους μαφιόζους. Το βιβλίο δεν το διάβασα ακόμα. Αν όμως αυτή η ταινία θεωρήθηκε ήπια μπορώ να φανταστώ την αντίδραση των “νονών”. Η ταινία δείχνει πως τα έσοδα της μαφίας προέρχονται κατά κύριο λόγο από τα ναρκωτικά, τις κοινοτικές επιδοτήσεις, τις εργολαβίες, τη διαχείριση σκουπιδιών, ακόμα και τη μόδα (φοβερή η ενότητα με τους κινέζους λαθρομετανάστες που ράβουν τα δήθεν μοναδικά ρούχα ιταλών σχεδιαστών). Τα ναρκωτικά τα σπρώχνουν ανήλικοι για να περιορίζονται τα περιθώρια αντίδρασης της αστυνομίας, τα υπόλοιπα τα αναλαμβάνουν γλυκομίλητοι αλλά και ικανότατοι τεχνοκράτες.

Γύρω τους, στρατιές φτωχών εξαθλιωμένων εργαζομένων προσπαθούν να βγάλουν το ψωμί τους κάνοντας ό,τι δουλειά τους πετάει σα ξεροκόματο η μαφία. Η ταινία “Γόμορα” (δεν περιλαμβάνεται στις υποψήφιες για όσκαρ) είναι μια ηχηρή καταγγελία που ευτύχησε να έχει δυνατό σενάριο, ταλαντούχους ηθοποιούς και έναν σκηνοθέτη με ικανότητες και έμπνευση. Μοιάζει με τη σειρά “Wire” την οποία το παρόν (β)λόγιο αγαπά πολύ, είναι κι αυτή φοβερά καλογυρισμένη μόνο που είναι σαφώς πιο μαύρη. Στον κόσμο της ναπολιτάνικης Καμόρα δεν υπάρχει διέξοδος, δεν υπάρχει κανένας άλλος δρόμος παρά μόνο αυτός στο τέλος του οποίου περιμένουν η βία και ο θάνατος.

Την ταινία την είδαμε τη δεύτερη ημέρα του χρόνου, στην πόλη των πόλεων, σε μια μικρή ανάπαυλα από τις θάλασσες ποτών και τις μουσικές του Ίνδικτου. Δεν χάνεται με τίποτα. Η καταχώρηση άργησε καθώς πολλές υποχρεώσεις του πεζού αυτού κόσμου έριξαν για λίγο το (β)λόγιο σε κατάσταση ημι-αδράνειας. Από σήμερα σε κανονικούς ρυθμούς και πάλι.