Ελληνικός, τουρκικός ή βοσνιακός καφές;


«Εσπρέσο, καπουτσίνο, βοσνιακό;» ρωτάει ο σερβιτόρος στην καρδιά της παλιάς πόλης, στο Σαράγεβο. Τον κοιτάζω απορημένος. «Έναν βοσνιακό παρακαλώ», λέω τελικά, περισσότερο για να δοκιμάσω κι αυτόν τον περίεργο καφέ. Σοφή επιλογή. Το κατάλαβα όταν έφτασε ο δίσκος με το μπρίκι γεμάτο αχνιστό καφέ, το ποτήρι με το δροσερό νερό και το λουκουμάκι (φωτό).

Ο βοσνιακός καφές είναι ίδιος με αυτόν που παλιότερα λέγαμε «τούρκικο» στην Ελλάδα και στη συνέχεια, για αναμφίβολα σοβαρούς εθνικούς λόγους, ονομάσαμε «ελληνικό» ή το ακόμα πιο αστείο «βυζαντινό». Είναι ο καφές που οι Τούρκοι έφεραν στην Ευρώπη και οι ίδιοι πλέον δεν πίνουν καθώς μερικούς αιώνες πιο πίσω, ο καφές θεωρήθηκε το ποτό των επαναστατών.

Ανάλογα με την τοποθεσία, την περιοχή, το κράτος κλπ ο καφές αλλάζει όνομα για κυρίως πολιτικούς λόγους. Στη Βοσνία, λέγεται βοσνιακός σερβίρεται με λουκουμάκι και δροσερό νερό με τη ζάχαρη να έρχεται χώρια, καθώς δεν έχει βράσει στο μπρίκι μαζί με τον καφέ. Βοσνιακός τι, όμως; Πώς είναι η λέξη καφές στην τοπική γλώσσα;

Το σχετικό ανέκδοτο που άκουσα στο Σαράγεβο δείχνει, μου είπαν, και τη χαλαρή, καταφερτζίδικη νοοτροπία των κατοίκων της πόλης. Κάθεται λοιπόν ένας ντόπιος και σκέφτεται πώς να παραγγείλει τον βοσνιακό καφέ του. Να τον πει kava θα δείξει πως συντάσσεται με τους Κροάτες. Να τον ζητήσει kafa θα είναι σα να λέει ότι είναι με τους Σέρβους και kahva με τους Βόσνιους μουσουλμάνους.

Το σκέφτεται, το ξανασκέφτεται κι αφού δε βρίσκει άκρη κοιτάζει το σερβιτόρο που περιμένει υπομονετικά και του λέει. «Έναν καπουτσίνο παρακαλώ».

Advertisements

19 thoughts on “Ελληνικός, τουρκικός ή βοσνιακός καφές;

  1. Βαλκανοποίηση και στον καφέ παρακαλώ! Απ’ όσα μπορώ να ξέρω, εδώ τον αντίστοιχο καφέ (δεν είναι ίδιος, γιατί διαφέρει ο τρόπος ψησίματός του, π.χ. οι Τούρκοι βάζουν και αρωματικά μπαχαρικά μέσα) τον λένε μόκα και η αρχική του ονομασία είναι «αραβικός» καφές. Μάλλον έτσι πρέπι να λέμε κι εμείς το είδος του καφέ (επαναλαμβάνω, όχι τον συγκεκριμένο καφέ, παρά μόνο το είδος του).

  2. Και στην Κύπρο «Κυπριακός» 😉

    Εδώ στη Ρουμανία πάντως τον λένε «cafea normala» σε αντιπαραβολή με το «cafea filtru»:-)
    Φ.

  3. @ Exiled
    Ή μήπως καλύτερα οθωμανικός, αν τελικά ήταν προϊόν που εξαπλώθηκε μέσω της οθωμανικής αυτοκρατορίας;

    @ Φώτης
    Καλώς τον. Βέβαια «Κυπριακός» και χωρίς πρόθεμα. Ωραίο αυτό το «κανονικός καφές». Πρακτικοί άνθρωποι οι Ρουμάνοι. 🙂

  4. Chumba, μου φαίνεται ότι ολοι υποσυνείδητα συμμεριζόμαστε το όραμα του Ελληνα: «θα τα παρατησω όλα και θ’ ανοιξω καφενείο»

  5. καλά, εντάξει και στη Σερβία τον λένε σέρβικο…

    όπως και στη Θεσσαλονίκη, τη φέτα τη λένε τυρί και όλα τα άλλα κασέρια!

    μα, πώς να συνεννοηθείς με αυτούς τους βόρειους βαλκάνιους ρε παιδί μου! 😛

  6. Ολοφάνερα από τον κόσμο και τους διάφορους λαούς λείπει η φαντασία.

  7. @ Herr K. και Krot
    Διακρίνω μια ελαφρώς ειρωνική διάθεση προς τη μόνη σωστή και αληθινή χρήση σημαντικών όρων όπως «τυρί», «μπουγάτσα» κλπ. Τα ονόματα στα Βαλκάνια είναι ως γνωστόν μια ιδιαίτερα ευαίσθητη ιστορία. Δεν παίζουμε με τη μπουγάτσα κυρίες και κύριοι!

    @ Aka, και el Pibe
    Χμμμμ και στη Γαλλία τότε θα πρέπει να λέγεται γαλλικός. Μπέρδεμα…

  8. Indy, φραπεδιά με… καλαμάκι;

    Herr K, να ερχόμαστε εδώ για μπουγάτσα, ε? Αλλά εγώ θέλω μπουγάτσα με κασέρι, όχι με τυρί!

  9. @ Krot
    Χάρηκες ε; Παγίδα είναι για να δούμε ποιοι είναι από κάτω από το αυλάκι, χε χε χε. Μπουγάτσα με κασέρι;;; Ύβρις. Μετανοείτε!

    @ Aka
    Βεβαίως και έχουν φραπέ! Αλλά με παγωτό, δεν είναι το ίδιο …

    @ Herr K.
    Ναι χαμουτζίδικη σκευωρία κι εσύ καλέ μου κύριε Κ πρέπει να αποφασίσεις με ποιους θα πας και ποιους θα αφήσεις.

    @ Indictos
    Θα τους ζητήσω αλλά με τεχνική ορολογία, όπως φραπεδούμπα και φραπόγαλα – ολέ.

  10. Chumba, βιάζεσαι· κάτσε ν’αρχίσει το αποσχιστικό αντάρτικο ο Ζουράρις και τα λέμε.

  11. Δεν είδα σχόλια για φρέντο (άκου φρέντο!). Ποιά η εθνικότητα του? Οταν ζητάω κρύο εσπρέσσο γιατί με κοιτάνε με μάτι γούρλα?
    Λέω κάτι κακό? Η Ευρώπη τι λέει?
    Ποιά η γνώμη του Ζουράρι άραγε(και του Παπαθεμελή και του Βέλτσου βέβαια)

  12. @ Herr K.
    Θέλει να αυτονομήσει την Κρήτη ο Ζουράρις; 🙂

    @ Treble
    Δεν ξέρω τη γνώμη των απίστευτων τύπων που αναφέρεις. Ξέρω όμως τη γνώμη ενός 70ρη Ιταλού που έχει ακόμα ένα μικρό καφέ στο κέντρο του Λονδίνου, στο Σόχο. Ένα πρόγραμμα του BBC είχε ως θέμα ότι πλέον στο Λονδίνο το να ζητήσεις καφέ δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση καθώς πολλοί ζητούν καφέδες με κάτι απίθανα και πολύπλοκα ονόματα στα ιταλικά που υποδηλώνουν πόσο γάλα ή νερό ή καφέ θέλουν. Ρωτήσανε λοιπόν και τον παππού αν έχει όλα αυτά τα διαφορετκά είδη τα οποία προσφέρουν ας πούμε οι αλυσίδες Στάρμπακς ή Καφέ Νέρο κλπ. Αυτός τους κοίταξε βλοσυρά και είπε κοφτά «όχι, εγώ κάνω κανονικό καφέ και όχι αηδίες». Ο δημοσιογράφος επέμεινε: «Και τι θα κάνετε αν έρθει κάποιος και σας ζητήσει κάτι τέτοιο;» Ο παππούς τον κοίταξε ξανά βλοσυρά και του είπε με έντονη ιταλική προφορά: «Θα τον πετάξω έξω».

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.